خلقت کائنات

 

 

 
… این همه نقش عَجَب بر در و دیوار وجود/ هرکه فکرت نکند،نقش بود بر دیوار!  تو که نقش بر دیوار نیستى و هوشمند و خردورزى،وقتى به اطراف خود مى نگرى، آسمان و خورشید و ماه و ستارگان و دریاها و جنگل ها و حیوانات و…را مى بینى؛ به فکر فرو نمى روى و خالق این همه زیبائى را در دلت نمى ستائى و سپاس نمى گوئى؟! جالب آنکه بدانى که خدایت همه این ها را بخاطر تو آفریده است و در کلام خود در قرآن فرموده:”اوست آن که تمام آن چه را در زمین است برای شما آفرید، سپس به آسمان ها پرداخت و آن ها را به صورت هفت آسمان تنظیم کرد و او به هر چیزی دانا است”١؛و نیز فرمود:” آیا نمی بینید[توجّه نمی کنید] که خدا برای شما مسخّر کرد آن چه را در آسمان و زمین است و نعمت های ظاهری و باطنی خود را برای شما تمام کرد؟!”٢یعنى همه آنچه در آسمان ها و زمین است،در خدمت شما قرار داد و به تسخیر شما درآورد…
 
کافى است یک شب سر را بالا بگیرى و آسمان را نگاه کنى و بنگرى به ملیونها ستاره و سیاره که آسمان را پوشانده اند و از ملیونها کیلومتر دورتر از تو مثل نقطه هاى نورانى چشمت را مى نوازند و صدها ملیون ستاره دیگر که نورشان به تو نمى رسد و آنها را نمى بینى، و آنگاه  فکر کنى که این آفرینش عظیم کار خالق توست که فرمود: “خداوند کسى است که هفت آسمان را آفریده، و از زمین نیز مانند آن خلق کرده است؛ فرمان او در میان آنها نازل مى‌شود تا بدانید خداوند بر هر چیز توانا است و علم او به همه موجودات احاطه دارد”٣.ره آورد این نگاه هاى خردمندانه  به این عظمت و شگفتى که در آفرینش کائنات هست، چه خواهد بود جز توجه به خالق قادر و توانا: “همانا در آفرینش آسمان ها و زمین، و آمد و شد شب و روز، و کشتی هائى که در دریا به سود مردم در حرکتند، و آبى که خداوند از آسمان نازل کرده و با آن، زمین را پس از مرگ، زنده نموده و انواع جنبندگان را در آن گسترده، و (همچنین) در تغییر مسیر بادها و ابرهایى که میان زمین و آسمان مسخرند، نشانه هایى است (از ذات پاک خدا و یگانگى او) براى مردمى که عقل دارند و مى اندیشند!”۴
 
اگر اهل اندیشه و تفکر نباشی و خردورزى نکنى،از این همه شگفتى،راه به جائى نمى برى و در غفلت مى مانى؛اما اگر خرد ورزى کنى و “اولى الالباب” باشی ، خالق قادرت را تسبیح مى گوئى و در برابرش خضوع مى کنى و او را در حال نشسته و ایستاده و خوابیده،یاد مى کنى:” همانا در آفرینش آسمانها و زمین، و آمد و رفت شب و روز، نشانه هاى (روشنى) براى خردمندان است. همانها که خدا را در حال ایستاده و نشسته، و آن گاه که بر پهلو خوابیده اند، یاد مى کنند و در اسرار آفرینش آسمانها و زمین مى اندیشند (و مى گویند:) بار الها! اینها را بیهوده نیافریده اى! منزهى تو! ما را از عذاب آتش، نگاه دار!”۵.نامه خدا قرآن ،تو و همه انسان ها را به مهمانى تفکر در آفرینش کائنات دعوت مى کند: آسمان فرازین،زمین زیرین و آنچه بین آنهاست از گیاه و حیوان و دریا و طبیعت و کوه و دشت و انسان(آیات آفاقى و انفسى)، نردبان عروج تو مى شود به ملکوت عرفان که  کمال تو در آن است…

خدا نکند که چشم عقلت بسته باشد و از کنار همه این آیات بگذرى و آنها را نبینى و مثل هزاران ملحد کور باطن ،گمان برى همه خلقت،به تصادف پدید آمده و خالقى ندارد! أُف بر اینان که هرگز تصادف و هرج و مرج را در کوچک ترین مقیاس زندگى شان نمى پذیرند،آن وقت ،کائنات را نتیجه تصادف مى شمرند و خالقى براى آن نمى شمرند! برای اینان نیز خداوند تذکارهائى را تدارک دیده است تا چشم باطن آنها،باز شود:”آیا هیچ درباره آنچه کشت مى کنید اندیشیده اید؟ آیا شما آن را مى رویانید، و یا رویاننده اش ما هستیم؟…آیا درباره این آب که مى نوشید اندیشیده اید؟ شما آن را از تصفیه خانه ابر نازل کردید و یا نازل کننده اش ماییم؟-که اگـر مـى خواستیم تلخ و شورش مى کردیم، پس چرا شکر نمى گزارید؟آیا درباره آتشى که مى افروزید فکر کرده اید؟ آیا درختش را که بعدا هیزم شد شما ایجاد کردید، و یا پدید آورنده اش ما بودیم…پس به نام پروردگار عظیمت تسبیح کن… آفرینش همه تنبیه خداوند دل است/ دل ندارد که ندارد به خداوند اقرار …

————————-

١.البقره/٢٩.

٢.لقمان/٢٠

٣.طلاق/٢١.

۴.البقره/١۶۴.

۵.آل عمران/١٩٠-١٩١.

۶.الواقعه/۶٣-٧۴.

 

 

دین پژوه و پژوهشگر فلسفه