شاید برخورد کرده باشید وقتى کسی را به قصد هدایت، به ایمان دعوت مى کنید از شما سوال کند:”چرا مومنان ، نوعاً در مشقت و سختى هستند در حالیکه کافران نوعاً در ناز و نعمت غوطه ورند؟! آیا نباید موضوع برعکس باشد؟ آیا خداوند مومنان به خود را دوست نمى دارد؟ چرا حداقل همسان کافران آنها را از وفور نعمت و مواهب دنیوى برخوردار نمى نماید؟ سوال را نزد قرآن مى بریم.ما را با دو واژه آشنا مى کند:نخست واژه “املاء” و دوم واژه “استدراج” هر دو به معنى مهلت دادن،فرصت دادن،میدان دادن و آزاد نهادن است که البته به منزله آرامش قبل از طوفان و راحتى قبل از عذاب و کیفر است…
خود خداوند صراحتاً مى فرماید: “کافران گمان نکنند مهلتی که ما به آنهامی دهیم برایشان بهتر است ، بلکه ما به آنها مهلت می دهیم تا به گناه و سرکشی خود بیافزایند و برایشان عذابی خوار کننده خواهد بود(ولا یحسبن الذین کفروا انما نملی لهم خیر لانفسهم انما نملی لهم لیزدادوا اثما ولهم عذاب مهین).علت املاء هم در آیه مشخص شده:پر شدن پیمانه آنها از سیئات با نعمت اختیاری که ما به آنها دادیم و مى توانستند در راه صلاح بکار گیرند و البته نکردند.مشتقات کلمه املاء ،مکرر در قرآن به همین معنا آمده است.اما “استدراج” یک مرحله بالاتر است و دوبار هم در قرآن بکار رفته است و آن وقتى است که همین کافران،پس از اعمال فاسدشان با نعمت های بیشترى روبرو مى شوند و از توبه و هدایت فاصله مى گیرند و غافل مى شوند تا اینکه بطور ناگهانى، به کیفر اعمالشان خواهند رسید:”ما آنان را (که آیات الاهى را تکذیب کردند)از راهى که نمىدانند تدریجاً (به سوى عذاب) پیش مىبریم. و (نیز)به آنان مهلت مىدهم، همانا تدبیر من محکم و استوار است(سَنَسْتَدْرِجُهُمْ مِنْ حَیْثُ لا یَعْلَمُونَ وَ أُمْلِی لَهُمْ إِنَّ کَیْدِی مَتِینٌ)…
بنابراین،تنعم و راحتى و خوشى دنیوى کافران را آزمون الاهى شمرده است برای آنکه مشخص شود آنها تا کجا حاضرند در فساد و گناه پیش روند و از نعمت اختیار،سوء استفاده نمایند.استدراج همان پر شدن تدریجى پیمانه آنها و نزدیک شدن گام به گام به خطر و آرامش قبل از طوفان و زلزله است که زمان را به ضرر آنها جلو مى برد در حالیکه غافلند و یکباره در معرض آن قرار مى گیرند. این هشدار به مومنان است که از سرنوشت سختى که در انتظار آن کافران است عبرت گیرند و هدایت را با ضلالت عوض نکنند که مدت سختى آنها و خوشی کافران در این دنیا کوتاه است و راحتى جاودانه در انتظار آنان و عذاب عظیم در انتظار کافران خواهد بود…
مهلت عمر بطور یکسان در اختیار شما و آنهاست؛ پس هرکس باید بنگرد که برای سفر فردا چه توشه ای خواهد فرستاد(وَلْتَنْظُرْ نَفْسٌ مَا قَدَّمَتْ لِغَدٍ).باید بنگرد در این دنیا زیر پرچم کدام پیشوا قرار گرفته است:پیشوای ضلالت یا پیشوای هدایت؟حتماً در رستاخیز بزرگ نیز هر کس زیر پرچم همان پیشوا ،خواهد بود(یَوْمَ نَدْعُو کُلَّ أُنَاسٍ بِإِمَامِهِمْ)…
تنعم چند روزه دنیوى دگر اندیشان و ملحدان از مال و همسر و منزل و ابزارهای خوشی و گناه،هدایت و ایمان شما را متزلزل نکند و از زیر پرچم امام هدایت و پیشوای دیانت خارج نکرده و حبل ولایت او را رها ننموده تا در جاودانگى آخرت هم زیر همان پرچم قرار گرفته و در فردوس برین از نعمت همراهى امام نور و هدایت حضرت بقیه الله الاعظم ارواحنا فداه برخوردار باشید…