چیست عقل ، این گرامى موهبت الاهى که رتبه اش ، رتبه پیامبرى است(پیامبرى در درون که ما را به پیامبر بیرونى می رساند)؟ چیست عقل که همه پاداش ها و جزا ها بخاطر وجود اوست؟ چیست عقل که ملاک تکلیف است و نشانه بلوغ و رشد؟ چیست عقل که وسیله و میزان سنجش است و نماد فهم و تشخیص .عقل نه تنها میزان سنجش خوب و بد است بلکه میزان تشخیص خوب از خوب تر و بد از بدتر است و نیز تشخیص مدعى دروغین از راستین، تشخیص تناقض،تشخیص صدق و کذب و خلاصه نوری در درون تا بر ابهام ها و تردیدها و شبهه ها با عنایت به معیارها فائق می آید.هرچه از عقل مدح شود کم است که انسانیت انسان به آن است و سعادتش هم در گرو اطاعت از آن.
عقل،زیر ساخت همه فهم هاست؛ همه پیام های انبیاء هم در مشهد عقل ،تبیین می شود؛گردش زندگى و تعامل با دیگران و توفیق در کسب و کار و دور ماندن از خسارت ها و زیان ها و سالم ماندن در فتنه ها و ترسیم نقشه راه موفقیت در اهداف و کارها،مرهون کاربرد عقل است.عقل قابل رشد و شکوفائى هم هست،تعالیم انبیاء عقل را شکوفا کرده و ارتقاء می دهد گوئى ولتاژ این چراغ نورانى را افزایش می دهد به نوعى که حقایق بیشتری را فهم و بصیرتش افزون می شود. یکی از دلائل ختمیت دین اسلام،رشد عقلانى انسان هاست که می توانند همه حقایق را با میزان این دین در طول قرون و اعصار بدست آورند.این نشانه ورود به دنیای عقول شکوفا شده است…
از دیگر نشانه های شکوفائى عقول، عدم تزلزل در باور امامت در روزگاران غیبت امام است.ندیدن امام در انسان های عاقل ،موجب انکار امام نیست.چنانکه عاقل هرگز وجود خورشید را وقتى که ابرها آن را پوشانده باشند انکار نمى کند.عاقل از دود به آتش پى می برد اگر چه دیواری حائل باشد و او آتش را نبیند.عقول مردم آخرالزمان به حدی رشد کرده است که غیبت برای آنان به منزله مشاهده است.یعنى آن چنان به وجود امام و الطاف و عنایات و آثار و الطاف او یقین دارند که ندیدن امام هرگز خدشه ای به باور آنها نمى زند و این نشانه رشد عقلانیت آنهاست که با برهان و تعقل به باورهائى رسیده اند که گردباد شک و شبهه تزلزلى در بنیاد فکری آنان ایجاد نمى کند…
ماموریت عقل ،رساندن انسان به منبع وحى است تا دانش او را در مورد عوالم قبل و بعد از این دنیا واسرار آفرینش و ملزومات سعادت او در زندگى دنیوى و اخروى افزون کند.کسانى که عقل را رقیب وحى می شمرند در خطایند.عقل و وحى مکمل و همراه یکدیگرند .آنجا که عقل راهى ندارد،وحى ادامه مسیر می دهد و اخبار غیبی و مصالح فرازین را تبیین می کند.هرچه عقل بیشتر با وحى و میراث نبوت و امامت گره بخورد،شکوفاتر می شود.به خاطر همین است که فرموده اند وقتى آخرین حجت خدا ظاهر شود دست خود را بر سر مردمان می نهد و بدین ترتیب عقول آنها را مجتمع و شکوفا نموده و رشد می دهد لذا آنان ، بیشترین مکشوفات را در فهم اسرار جهان و دین خواهند داشت…
