اگر باور داریم که “یک دست ، صدا ندارد”! و براى تولید صدا باید دو دست مشارکت کنند و با تعاون که همان مشارکت و یاریگرى گروهى است،با هم همکارى نمایند. ضرورت مشارکت اقشار همسو را بیشتر درک مى کنیم. مشارکت یک سرمایه اجتماعى است که در همه زمینه ها قابل تعمیم است.خداوند وقتى موسى(ع)را براى پیامبرى برگزید،موسى از او خواست که در این ماموریت، برادرش هارون را با او مشارکت دهد و گفت:او را در کارم شریک نما(و أشرکه فى امرى١) و خداوند پذیرفت و هارون را شریک و وصى او نمود.پیامبر ما(ص)نیز در حدیث منزلت، نقش على را در کار خویش،نقش هارون براى موسى اعلام نمود(أنت منى بمنزله هارون من موسىٰ٢) که این مشارکت ها،موجب تحقق یافتن ماموریت هاى بزرگ الاهى گردید.امروز دولتى را موفق مى دانند که بتواند با مشارکت همه گروه ها و احزاب و سازمان ها و نهادهاى مردمى یک جامعه(سمن ها)، امور کشور را به پیش برد.این فرایند البته نیاز به سیاست گزارى،برنامه ریزى دقیق و نظارت،دارد. کار گروهى و مشارکتى به سعه صدر و تحمل و بردبارى بالا، نیاز دارد؛ همان چیزى که موسى از خدا خواست و گفت:سینه ام را گشاده و کار را برایم آسان ساز(ربّ اشرح لى صدرى و یسّر لى امرى٣)…
اما مراحل مشارکت: وقتى اهداف شما مشخص شد باید به دنبال شریک خوب و صالح بگردید که او هم در تمام یا بخشى از هدف با شما همسوست.شراکت لازم نیست حداکثرى باشد؛ درصد شراکت مى تواند ده درصد تا نود درصد متغیر باشد.باید تقسیم کار انجام و انتظارات از یکدیگر دقیقاً مشخص شود.از رقابت و تخریب یکدیگر پرهیز و صداقت و یکدلى حاکم باشد.اشتباهات طرفین ،اغماض شود اما از هر اشتباه براى ادامه کار تجربه اندوزى شود تا اشتباه تکرار نشود.یکی از اصول مهم و حیاتی در هر مشارکتی انعطافپذیری و توسعهطلبی است. زیرا میزان توانایی شما در گسترش منابع باعث میشود تا کارگزاران آزادی عمل بیشتری برای نوآوری و گشودن فضاى جدید و توسعه داشته باشند. یک مشارکت ارزشمند باید از توانایی سازگاری با گذر زمان و اشتراکگذاری منابع برخوردار باشد.صداقت و شفافیت سبب میشود تا بتوانید از فرصت ها استفاده بهتری نموده و اعتماد بیشتر شریک خود را جلب نموده با آرامش و توان بیشترى به سوى اهداف خود حرکت کنید…
در فرهنگ دینى،مشارکت جایگاه والائى دارد.مشارکت درونى در جامعه اسلامى با عنوان تعاون در امور نیک و خداپسندانه، یک دستور است:”در نیکوکاری و پرهیزگاری با یکدیگر تعاون و یاریگرى داشته باشید نه در امور گناه و تجاوزگرى”(تَعَاوَنُواْ عَلَى الْبرِّ وَالتَّقْوَى وَلاَ تَعَاوَنُواْ عَلَى الإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ۴).در مشارکت برونى یعنى با غیر همکیشان نیز مى توان در امور مشترک همکارى نمود:”بگو: اى اهلکتاب! بیائید به سوى سخنى روى آریم که میان ما و شما مشترک است :جز خداوند را نپرستیم وچیزى را شریک او قرار ندهیم و بعضى از ما بعضى دیگر را بجاى خدا صاحب اختیار نگیرد. پس اگر (از این پیشنهاد) سرباززدند، بگویید: گواه باشید که ما مسلمان و تسلیم خدائیم۵”. این همکارى با اهل کتاب در مشترکات، مى تواند براى مقابله با تبلیغات ملحدان و خداناباوران از طریق همکارى هاى فرهنگى و تبلیغى و برگزارى همایش ها و فعالیت هاى مشترک موثر افتد و پیروان دو طرف را در برابر هجمه هاى شدید تبلیغى بى دینان و لائیک ها در فضاى حقیقى و مجازى ، حفظ نماید…
جلب مشارکت همه باورمندان به منجى عدالت گستر، از راهبردهاى مهمى است که اگر بتوان آن را تحقق بخشید، صدایش به همه جا خواهد رسید! مگر مسیحیان و کلیمیان و زردشتیان و…به منجى، باور ندارند؟ آیا آنها براى آمدن منجى دعا نمى کنند و ظهورش را نزدیک نمى خواهند؟ وقتى مى توان در دعا برای تعجیل ظهور منجى، مشارکت آنان را جلب کرد ، چطور نتوانیم در داخل جامعه اسلامى، با پرهیز از نزاع بر سر مختلفات، مشترکات را محور قرار داد و همکارى هایی را برنامه ریزى نمود؟ امروز با مشارکت همه باورمندان به موعود، هم صف واحدى در مقابل منکران و ملحدان، ترتیب مى دهید و هم دل مولایتان را که هماره نگران تفرق هاست، شادکرده و با او پیوند بیشترى خواهید یافت.این مشارکت ها در طیف های گوناگون قابل طراحى و برنامه ریزى است تا صداى آن به همه جهان برسد.هنر مشارکت مى تواند نیروهاى پراکنده را به لشکر عظیم منجى خواهان جهان، تبدیل نماید…
———————
١.طٰهٰ/٣. ٢.صحیح بخاری١۶٠٢/۴؛معانى الاخبار٧۴/١. ٣.طٰهٰ/ ٢۶و ٢٧. ۴.مائده/٢. ۵.آل عمران/۶۴.
