او با تبر و طناب وارد بُت خانه بزرگ و مرکزى شهر شد و با تبر به جان بتان سنگى و چوبى افتاد. پس از شکستن همه آنها، تبر را با طناب به گردن بت بزرگ آویزان کرد و از بتکده بیرون شد. آن روز ، روز تعطیل رسمى بود و نمرود دستور داده بود تا مردم در مراسم آن روز در بیرون شهر شرکت کنند و شهر از سکنه خالى بود و ابراهیم در انتظار چنین فرصتى ! نمرودیان در بازگشت به شهر و زیارت معبد، دچار حیرت شدند. فهمیدند کار ابراهیم است زیرا هیچگاه در مراسم آنها شرکت نمى کرد و از بت ها بیزار بود.ابراهیم دستگیر و به محاکمه کشیده شد:”تو با خدایان ما چنین کردى ؟! ابراهیم اشاره به بت بزرگ کرد یعنى او کرده و گفت:باور نمى کنید از خودش بپرسید، البته اگر مى توانند حرف بزنند! نمرودیان از منطق ابراهیم شکست خوردند و براى جلوگیرى از رسوائى بیشتر، ابراهیم را محکوم کردند تا زنده در آتش سوزانده شود.آتشى عظیم افروختند و ابراهیم را در آتش افکندند؛اما خدا اراده فرمود تا آتش براى ابراهیم سرد و سلامت شود و او در همان حال هم مردم را به توحید و عبادت خدای یکتا فراخواند١…
ابراهیم خلیل(ع)، دومین پیامبر اولوالعزم است که در قرآن کریم،از او با صفات والایی چون حنیف، موقن، صدیق، نبى، عبد، مومن ، محسن ، ذو قلب سلیم، امام و صالح، ستوده ، در قرآن کریم یاد شده است:”او در دنیا فردی برگزیده بود، و در سرای دیگر، از صالحان می باشد٢”؛”به ابراهیم ، ملکوت آسمان ها را نشان دادیم تا از موقنین باشد٣”؛”او پیامبرى صدیق بود۴”…ابراهیم(ع) در بین النهرین به پیامبری مبعوث شد و نمرود حاکم زمان خود و مردم آن ناحیه را به آیین توحید دعوت کرد. عده کمی دعوت او را پذیرفتند و چون او از ایمان آوردن آنها مأیوس شد، به فلسطین مهاجرت کرد.اسماعیل(ع) و اسحاق (ع) دو فرزند ابراهیم و جانشینان او هستند.بنى اسرائیل که پیامبران زیادی در بین آنها ظهور کرد و همچنین حضرت مریم مادر حضرت عیسی، از طریق اسحاق،نسب شان به ابراهیم(ع) می رسد. پیامبر اسلام هم به اسماعیل فرزند دیگر او نسب میبَرد.قرآن بنای خانه کعبه و دعوت مردم به مناسک حج را به ابراهیم نسبت داده و او را خلیل الله (دوست خدا) معرفی کرده است. طبق آیات قرآن او پس از آزموده شدن با بلاها ازجمله ذبح فرزندش به فرمان خدا، علاوه بر نبوت به مقام امامت هم نائل شده است.
ابراهیم(ع)،از نقاط عطف تاریخ است. زندگى پر ثمر او در مبارزه با بت پرستى و هدایت مردم به سوى توحید و یگانه پرستى و پایدارى و استقامتش تا سرحد جان، مهاجرت به فلسطین، بردن همسر و فرزندش اسماعیل به مکه و تحول شگرف در آن سرزمین و بنای خانه کعبه و توفیق در آزمون بزرگ ذبح فرزند و انجام و آموزش مناسک حج، الگوى همه موحدان تاریخ شد. یهود و نصارا هرکدام سعى مى کردند که ابراهیم را به خود نسبت دهند و او را از آنِ خود بدانند،اما خداوند در پاسخ آنها مى فرماید:”ابراهیم نه یهودی بود و نه نصرانی؛ او انسانی یکتا پرست و مسلمان بود؛ شایسته ترین افراد به ابراهیم کسانی هستند که در طول این مدت از زمان وی، از او پیروی کردند و همچنین شایسته ترین فرد نسبت به او، پیامبر اسلام و افراد با ایمان هستند که در هدف و راه او گام بر می دارند و خدا ولى و سرپرست مومنان است۵”…
یکی از آزمون هاى الهی براى حضرت ابراهیم، مأمورشدن او به ذبح فرزندش بود. به گزارش قرآن، ابراهیم در خواب دید که فرزندش را ذبح میکند. این موضوع را با پسرش در میان نهاد و فرزندش از او خواست که به فرمان خدا عمل کند؛ اما هنگامى که ابراهیم، فرزندش را در قربانگاه خواباند تا ذبح کند، ندا آمد:”اى ابراهیم، خوابت را تحقق دادى. بهراستى ما نیکوکاران را اینگونه پاداش مىدهیم [که نیّت پاک و خالصشان را بهجاى عمل میپذیریم]. بهیقین این آزمایش روشن بود و ما فرزندت را در برابر قربانىِ بزرگى [از ذبح شدن] رهانیدیم۶”.دیگر آزمون امامت بود؛خداوند حضرت ابراهیم(ع) را پس از چند امتحان به مقام امامت نصب کرد. مقام امامت به معنای هدایت باطنی و پیشوائى معنوى است که رسیدن به آن، لازمه برخورداری از کمال وجودی و مقام معنوی ویژهای است که پس از مجاهدت های بسیار به دست میآید٧.او دارای صحیفه و کتاب آسمانی بوده است٨؛در مقام مناظره با بت پرستان، از برهان نیرومندی برخوردار بود که وسیله رفعت درجه او گردیده است:”و این دلیل و برهان ما بود که به ابراهیم دادهایم. درجه هر کس را بخواهیم بالا میبریم؛ پروردگار تو حکیم و تواناست”٩.
———-
١.انبیاء/۵٧-٧٠. ٢.بقره/١٣٠. ٣.انعام/٧۵. ۴.مریم/۴١. ۵.آل عمران/۶٧-۶٨. ۶.صافات/١٠١-١٠٨. ٧.بقره/١٢۴.المیزان،ج۱، ص۲۷۲. ٨.اعلى/١٩. ٩.انعام/٨٣.
