موالیان من

 

 
بعد از پیامبر(ص)، موالیان(سروران ) من، اهل بیت آن حضرت اند و من به دستور خدا و پیامبر قرآن، ولایت و سرورى ایشان را پذیرفته ام و پیوند با آنان بخشى از هویت من است. منظور از اهل بیت پیامبر،همان خانواده ایشان است که در قرآن آمده است:”براستى که خداوند، می ‎خواهد پلیدى را از شما اهل بیت بزداید و کاملاً پاک و پیراسته ‎تان نماید”١. از آنجا که خداوند اهل بیت پیامبر(ص) را از هر گناه و رجسى،پاک و مطهر ساخته است،آنها مى توانند الگوى هر خانواده مسلمان باشند.روایات به وضوح، مصداق «اهل بیت» در این آیه را بیان کرده اند. طبری و سیوطى در تفاسیر خود،١٧و ١۴ حدیث معتبر از صحابه و تابعین نقل کرده اند که پیامبر(ص)،کساء یا عباء را بر سر پنج تن (خود، على، فاطمه،‌حسن و حسین) افکند و ام سلمه که قصد ورود به آن را داشت؛ منع نمود و این جمله را فرمود:”خدایا! اینان اهل بیت من می‎باشند، پروردگارا! پلیدى را از آنها دور ساز”٢.
 
آیات مشهور دیگرى در قرآن ، بر موقعیت بى نظیر اهل بیت(ع)،صراحت دارد:همچون آیه مودّت:”به مردم بگو! براى تبلیغ و رسالت، پاداشى از شما نمی‎خواهم؛ مگر مودت و دوستى با خویشانم(قُلْ لا أَسْئَلُکُمْ عَلَیْهِ أَجْراً إِلاَّ الْمَوَدَّهَ فِى الْقُرْبى٣).صحیح مسلم و صحیح بخارى و مسند احمد بن حنبل و تفسیر ثعلبى همگى از ابن عباس نقل کرده‎اند که وقتى این آیه نازل شد، مسلمانان از پیامبر(ص)سوال کردند؛ أَقرباى شما چه کسانى هستند؟ فرمود: آنها على و فاطمه و دو فرزندانشان (حسن و حسین) هستند۴…بعضى آیات دیگر در شأن موالیان ما یعنى اهل بیت پیامبر(ص): آیه مباهله۵؛آیه کلمات۶؛آیه انذار٧؛ آیه مرج البحرین٨؛آیه نجوى٩؛آیه سابقون١٠؛ آیه محبت١١؛آیه انفاق١٢؛آیه حبل الله١٣؛آیه راسخون در علم١۴؛ آیه ولایت١۵؛آیه علم الکتاب١۶؛آیه اهل الذکر١٧و… بدین ترتیب،این خانواده بهترین الگو براى خانواده هاى مسلمان هستند تا در همه ابعاد سلوک فردى و جمعى به زندگى آنان بنگرند و از آنان بیاموزند که پیامبر و عترتش بهترین أسوه هستند…
 
بعد از آنکه پیامبر(ص) در غدیر خم به دستور خداوند بطور رسمى موضوع جانشینى خود و وصایت و امامت را ابلاغ نمود؛ تداوم رهبرى الاهى در شریعت خاتم ،رقم خورد تا دین اسلام با پیشوائی امامان معصوم از نسل پیامبر و على علیهماالسلام قدرت پاسخگوئى علمى و هدایتى را تا پایان تاریخ داشته باشد.این مقام بعد از دوران نبوت پیامبر،دوران امامت نام گرفت و دوازده امام به تعیین خداوند، ماموریت پیشوائی امت را عهده دار شدند که اولین آنها خود امیرمومنان علی(ع)و آخرین شان حضرت مهدى(ع) است. امامان(ع) از جانب خداوند به امامت منصوب شده‌اند و ویژگی‌ هایی همچون عصمت، افضلیت علمى، إحاطه بر علم غیب ،ولایت تکوینى و تشریعى و مقام شفاعت را دارند. امامان(ع) تمام وظایف پیامبر(ص)‌ به جز دریافت وحی و آوردن شریعت را دارا هستند.هرچند نام امامان در قرآن ذکر نشده اما در آیاتی همچون آیه اولی الامر، آیه تطهیر، آیه ولایت، آیه اکمال، آیه تبلیغ و آیه صادقین به امامت ایشان اشاره شده ١٨و  نام و تعدادشان ذکر گردیده است١٩؛ همچون حدیث جابر و حدیث دوازده خلیفه به تعداد نقبای بنى اسرائیل ٢٠ که مشخص مى سازد جانشینان پیامبر، دوازده نفر و همگی از قریش و اهل بیت پیامبر(ص)هستند٢١…
 
این امامان و موالیان و سروران دوازده گانه -که درود خدا بر آنان باد-عبارتند از:على بن ابى‌طالب، حسن بن علی(مجتبى)، حسین بن على(سیدالشهدا)، على بن حسین(زین العابدین)، محمد بن على(باقرالعلوم)، جعفر بن محمد(الصادق)، موسى بن جعفر(الکاظم)، على بن موسى‏(الرضا)، محمد بن على(جواد)، على بن محمد(الهادى)، حسن بن على(العسکرى) و محمدبن الحسن(المهدى) علیهم السلام. یازده امام در طول ٢۵٠ سال در شرایط متفاوت و دشوار و تحت فشارهاى سنگین از سوى مخالفان و حاکمان جائر وظیفه پیشوائى دینى را انجام دادند و آخرین آنها، مهدی موعود، از سال٢۶٠ تا کنون امام و پیشواست ولى به حکمت الاهى در غیبت به سر می‌برد و ذخیره الاهى(بقیه الله) است برای تحقق آرمان همه انبیاء و اولیاء که در آینده ظهور کرده و زمین را پر از عدل و داد می‌ نماید.
————————
١.احزاب/٣٣.   ٢..تفسیر طبرى۵/٢-٧؛تفسیر الدرالمنثور سیوطی١٩٩/۵.   ٣.شورى/٢٣.  ۴.دلائل الصدق، حسن بن محمد مظفر، ج٢ذیل آیه.  ۵.نساء/۴٧.  ۶.بقره/٣٧.   ٧.شعراء/٢١۴.    ٨.الرحمن/١٩-٢٢.  ٩.مجادله/١٢. ١٠.واقعه/١٠-١١.   ١١.مریم/٩۶، مائده/۵۴.  ١٢.بقره/٢٧۴.  ١٣.آل عمران/١٠٣.  ١۴.آل عمران/٧.  ١۵.مائده/۵۵.   ١۶.رعد/١٣.   ١٧.نحل/۴٣.   ١٨.خزاز،کفایه الأثر/۵٣-۵۵.    ١٩. حکیم،الإمامه و اهل البیت/٣٠۵-٣٣٨.   ٢٠.صحیح بخاری١٢٧/٨؛صحیح مسلم٣/۶و۴؛مسند احمد٩٠/۵، ۹۳، ۹۸، ۹۹، ۱۰۰ و۱۰۶؛ سنن ترمذی٣۴٠/٣؛ سنن ابی داود٣٠٩/٢؛    ٢١.حاکم نیشابوری، المستدرک علی الصحیحین۵٠١/۴؛ نعمانی، کتاب الغیبه/۷۴- ۷۵؛ قندوزی، ینابیع الموده لذوی القربى٢٩٢/٣-٢٩٣.
دین پژوه و پژوهشگر فلسفه