برپائى قیامت کى خواهد بود؟ این سوال را از پیامبر خدا هم پرسیدند؛پاسخش این آیه قرآن بود:”از تو می پرسند که[قیامت] در چه وقت واقع می شود؟ بگو: واقعه ای بس عظیم در آسمانها و زمین است و فقط پروردگار می داند و جز او کسی وقتش را نمی داند و به طور ناگهانى می آید؛آنها چنان از تو می پرسند که گویی از وقوع آن خبر داری! بگو: علم آن نزد خداست، ولی بیشتر مردم نمی دانند”(یسْئَلُونَک عَنِ السَّاعَهِ أَیانَ مُرْساها قُلْ إِنَّما عِلْمُها عِنْدَ رَبِّی لا یجَلِّیها لِوَقْتِها إِلاَّ هُوَ ثَقُلَتْ فِی السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ لا تَأْتیکمْ إِلاَّ بَغْتَهً یسْئَلُونَک کأَنَّک حَفِی عَنْها قُلْ إِنَّما عِلْمُها عِنْدَ اللَّهِ وَ لکنَّ أَکثَرَ النَّاسِ لا یعْلَمُونَ)١.بنابراین، زمان وقوع قیامت را هیچکس نمى داند و به طور ناگهانى واقع مى شود و چون واقع شود دیگر جاى تذکر و موعظه و اندرز نیست و هرکس هرطور بوده محشور خواهد شد:”آیا جز این انتظار مىبرند که رستاخیز به ناگاه بر آنان فرا رسد؟ پس علامات آن اینک پدید آمده است؛و وقتى بیاید، دیگر کجا جاى اندرزشان است؟(فَهَلْ یَنظُرُونَ إِلَّا السَّاعَهَ أَن تَأْتِیَهُم بَغْتَهً ۖ فَقَدْ جَاءَ أَشْرَاطُهَا ۚ فَأَنَّىٰ لَهُمْ إِذَا جَاءَتْهُمْ ذِکْرَاهُمْ)٢…
ناگهانى بودن وقوع قیامت و مشخص نبودن زمان آن ، سبب میشود مردم هیچگاه قیامت را دور ندانند و همواره در انتظار آن باشند وخود را برای نجات آماده سازند. این عدم آگاهی، در بیدارسازى مردم و توجه آنها به مسئولیت ها و پرهیز از گناه، اثر تربیتى مثبتى خواهد داشت.اما نشانه ها و علائم قیامت در قرآن، آیات زیادى را به خود اختصاص داده است.سخن از اوصاف قیامت و نشانه هاى وقوع آن بیشتر در سوره های مکی مانند نبأ، نازعات، تکویر، انفطار، انشقاق، فجر و قارعه و برخی سوره های مدنی مانند زلزال مطرح شده است. نمونههایی از نشانه هاى قیامت یا”اشراط الساعه” که در این سوره ها آمده، چنین است:شکافته شدن آسمان؛ پراکنده شدن و فرو ریختن ستارگان؛ خاموش شدن خورشید و ستارگان؛ شکسته و منبسط شدن زمین و بیرون ریختن آنچه که در درون دارد؛ لرزیدن زمین با سخت ترین لرزه ها؛ بازگوکردن زمین خبرهایی را که خدا به او وحی کرده؛ پیوستن دریاها به همدیگر و شکافته شدن قبرها از هم؛ جابه جائى کوه ها و به هوا رفتن آنها؛پراکنده شدن مردم مانند پروانگان٣…
——————–
١.اعراف/۱۸۷.
٢.محمد/١٨.
٣.انشقاق/۸۴،سوره انفطار، ۱و۲. تکویر، ۱و۲. انشقاق/۳-۵، فجر، ۲۱.زلزال، ۱-۲و۴-۵؛انفطار/۳-۵.تکویر/۳. قارعه/۴-۵.
