رو کرد به مسعود و گفت: باور به قیامت را در یک جمله کوتاه قرآنى بیان کن! او گفت:همین آیه پاسخ شماست:”همانا ساعت (قیامت)آمدنى است و شکى در آن نیست، و خداوند تمام کسانى را که در قبرها آرمیدهاند، زنده خواهد کرد( وَ أَنَّ السَّاعَهَ آتِیَهٌ لا رَیْبَ فِیها وَ أَنَّ اللَّهَ یَبْعَثُ مَنْ فِی الْقُبُورِ)١.این آیه شریفه در یک جمله بیان مى دارد که رویداد قیامت حتماً واقع خواهد شد و تمام کسانى که مرده اند و از دنیا رفته اند، از قبرهاى خود برانگیخته خواهند شد.امیر گفت : در این آیه سخن از “الساعه” است ،آیا ساعه همان قیامت است؟ مسعود گفت: در قرآن کریم،از قیامت با اسامى گوناگونى یاد شده که یکى از آنها “الساعه”است که ۴٣ مرتبه ،قیامت با این نام در قرآن آمده است.امیر گفت: آیا قرآن ،این برانگیختگى از قبرها را ،شامل همه کسانى که از اول تاریخ تا برپائى قیامت در روى زمین زیست کرده اند،مى داند؟مسعود گفت:آرى،و فرموده است:بگو همانا همه پیشینیان و آیندگان.به سوى وعدگاه روز معیّنى گرد خواهند آمد(قُلْ إِنَّ الْأَوَّلِینَ وَ الْآخِرِینَ لَمَجْمُوعُونَ إِلى مِیقاتِ یَوْمٍ مَعْلُومٍ )٢…
سوالات امیر ادامه داشت…زمان قیامت کى خواهد بود،این “یوم معلوم” به معناى روز مشخص،که اولین و آخرین انسان ها در آن ،مجموع خواهند شد،کدامین زمان است و کى واقع خواهد شد؟ مسعود گفت:از زمان قیامت مپرس که ورود به منطقه ممنوعه است! خداوند این زمان را به حکمت هائى آشکار ننموده و حتى از خود پیامبراکرم (ص) هم، مخفى نگه داشته و فقط خود مى داند چه زمانى خوهد بود و به ایشان فرموده است اگر از تو در مورد زمان قیامت پرسیدند بگو فقط خدا زمان آن را مى داند: “از تو در باره قیامت مى پرسند [که] وقوع آن چه وقت است بگو علم آن تنها نزد پروردگار من است جز او [هیچ کس] آن را به موقع خود آشکار نمى گرداند [این حادثه] بر آسمانها و زمین گران است جز ناگهانى به شما نمى رسد [باز] از تو مى پرسند گویا تو از [زمان وقوع] آن آگاهى، بگو علم آن تنها نزد خداست ولى بیشتر مردم نمى دانند(یَسْأَلُونَکَ عَنِ السَّاعَهِ أَیَّانَ مُرْسَاهَا قُلْ إِنَّمَا عِلْمُهَا عِنْدَ رَبِّی لَا یُجَلِّیهَا لِوَقْتِهَا إِلَّا هُوَ ثَقُلَتْ فِی السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ لَا تَأْتِیکُمْ إِلَّا بَغْتَهً یَسْأَلُونَکَ کَأَنَّکَ حَفِیٌّ عَنْهَا قُلْ إِنَّمَا عِلْمُهَا عِنْدَ اللَّهِ وَلَکِنَّ أَکْثَرَ النَّاسِ لَا یَعْلَمُونَ )٣…
امیر گفت:شاید اگر زمان آن معین بود و افراد آن را دور مى پنداشتند و انتظار هرلحظه اى براى آن نداشتند، اعمالشان را طور دیگرى تنظیم مى کردند و توبه را مى گذاشتند براى نزدیک زمان فرا رسیدن آن.اما وقتى زمان آن مشخص نباشد،هماره مراقب اعمالشان خواهند بود زیرا مى دانند جزاى هر فعل خود را خواهند دید…مسعود گفت: شاید بتوان گفت این توجیه و تبیین شما،ترجمان این آیه قرآن باشد که: “إِنَّ السَّاعَهَ آتِیَهٌ أَکادُ أُخْفِیها لِتُجْزَى کلُُّ نَفْسٍ بِمَا تَسْعَى”۴، قیامت به طور حتم و قطع خواهد آمد، اما من آمدن آن را مخفى و پنهان میدارم و به احدی حتی پیامبران بزرگم نخواهم گفت، تا ببینم چه کسى به واقع شدن قیامت که از نظرش غائب و مخفى است ایمان و آمادگى خواهد داشت و چه کسى به آمدن آن ایمان و آمادگى ندارد و آنگاه هر کدام را به جزاى خودشان برسانم…
امیر گفت:اگر بخواهم مطالب این نشست را جمع بندى کنم مى توانم اینگونه بگویم که :قیامت،حتماً آمدنى است، همگان از اولین تا آخرین از قبرها برانگیخته و مجتمع خواهند شد؛زمان آن هم معین نشده و فقط خدا وقت آن را مى داند. تمام حکت وقوع این رستخیز عمومى هم این است که هرکس به جزاى اعمالى که انجام داده برسد (لِتُجْزَى کلُُّ نَفْسٍ بِمَا تَسْعَى). آیا تا اینجا این جمع بندى درست است؟ مسعود گفت: بله به نظرم خوب خلاصه کرده و جمع بندى نمودى.امیر گفت: اما سوالات من در مورد قیامت تمام نشده؛اجازه بدهید در نشست هاى بعدى آنها را مطرح کنم…مسعود گفت:من قول نمى دهم همه سوالات تو را بتوانم پاسخ دهم…دوستان گفتند:نگران نباش،ما هم هستیم!
————–
١.سوره حج،آیه ٧
٢.سوره واقعه،۴٩و۵٠
٣.سوره اعراف آیه ١٨٧
۴..سوره طه آیه ١۵