دعای افتتاح

 

 
 
 
 
 “این دعا را در تمام شب‌های ماه مبارک رمضان بخوانید، زیرا فرشتگان به آن گوش فرا می‌دهند و برای خواننده این دعا، طلب بخشش می‌کنند”.این سخن امام عصر سلام الله علیه است که علامه مجلسی با سند معتبر آن را آورده است.دعا از طریق محمد بن عثمان از وکلای خاص آن حضرت نقل شده که فراز آغازین آن چنین است: «اللَّهُمَّ إِنِّی أَفْتَتِحُ الثَّنَاءَ بِحَمْدِکَ وَ أَنْتَ مُسَدِّدٌ لِلصَّوَابِ بِمَنِّکَ وَ أَیْقَنْتُ أَنَّکَ أَرْحَمُ الرَّاحِمِینَ فِی مَوْضِعِ الْعَفْوِ وَ الرَّحْمَهِ»…چرا نامش افتتاح است؟ به خاطر اولین جمله آن که افتتاح به سپاس الاهى است این دعا،دعای افتتاح نامیده شده و سید بن طاووس در اقبال الاعمال و شیخ طوسى در مصباح المتهجد و کفعمى در مصباح و البلدالامین و مجلسی در زاد المعاد آن را نقل نموده اند.
 
این دعا با مضامینى عالى و کم نظیر در توحید با ذکر صفات زیباى الاهى آغاز مى شود که جلوه هائى متفاوت از ربوبیت ذات ذوالجلال را یادآورى مى نماید و همچون همه دعاهای مأثور، طلب حاجت را بعد از این تحمیدها و ستایش های زیبا قرار مى دهد .ستایش هائى همچون (الْحَمْدُ لِلهِ الَّذِی لا یهْتَک حِجَابُهُ وَ لا یغْلَقُ بَابُهُ وَ لا یرَدُّ سَائِلُهُ وَ لا یخَیبُ آمِلُهُ )سپاس خدای را که پرده‌اش دریده نگردد، و در رحمتش بسته نشود، و محتاج و سائلش ردّ نگردد، و آرزومندش نومید نشود…آنگاه ادامه سخن را با سپاس از نعمت عظیم هدایت و با طلب درود و صلوات الاهى بر پیامبر و یکایک امامان علیهم السلام به حضرت بقیه الله مى رساند( اللَّهُمَّ وَ صَلِّ عَلَی وَلِی أَمْرِک الْقَائِمِ الْمُؤَمَّلِ وَ الْعَدْلِ الْمُنْتَظَرِ…)خدایا درود فرست بر ولی امرت، آن قائم آرزو شده، و دادگستر مورد انتظار، واو را در حمایت فرشتگان مقرّبت قرار ده، و به روح القدس تأییدش کن‌ای پروردگار جهانیان. خدایا او را دعوت‌کننده به کتابت، و قیام‌کننده به آئینت قرار ده، او را جانشین خود روی زمین گردان، چنانکه پاکان پیش از او را جانشین خویش قرار دادی، دینی را که برایش پسندیده‌ای به دست او پابرجا بدار، و ترسش را به امنیت بازگردان، تا با اخلاص کامل تو را بپرستد…
 
در ادامه،دعاهای اصلى در ارتباط ما و امام مطرح مى شود:خدایا آنچه از حق به ما شناساندی تاب تحملش را نیز عنایت کن، و آنچه را در رسیدن به آن کوتاهی کردیم، ما را به آن برسان، خدایا پریشانی ما را به یاری او جمع کن، و پراکندگی ما را به او وحدت بخش، و گسیختگی ما را با او پیوند ده، و اندک ما را به او زیاد فرما، و ذلّت ما را به او عزّت ده و تنگدستی ما را به او توانگری بخش، و بدهی ما را از برکت او ادا کن، و فقر ما را به مدد او جبران فرما، و جدایی و دودستگی ما را به او برطرف کن، و دشواری کار ما را به او آسان گردان، و روی ما را به دیدار او سپید کن، و اسیران ما را به یاری او آزاد گردان، و درخواست‌های ما را به لطف او برآور، و وعده‌های ما را به ظهور او تحقق بخش و دعایمان را به کمک او اجابت کن، و خواسته‌هایمان را به حق او عطا فرما، و ما را به یاری او به آروزهای دنیا و آخرتمان برسان، و لطف به او بالاتر از آرزویمان به ما اعطا کن، ای بهترین خواسته‌شدگان، و گشاده‌دست ترین بخشندگان، سینه‌های ما را به او شفا بخش، و کینه دلهایمان را به او برطرف کن، و ما را به مدد او به حقیقت آن‌چه که در آن اختلاف افتاده از حق، به اذن خود راهنمایی فرما، همانا تو هرکه را بخواهی به راه راست هدایت می‌کنی، و به وسیله او ما را بر دشمنان خود و دشمنان خویش یاری ده، ای معبود حق، آمین.
 
در فقرات پایانى نیز رغبت مومنان را برای برپائى دولت کریمه حضرت ولی عصر ارواحنا فداه به تصویر مى کشد.دولتى که در پرتو آن مومنان عزیز خواهند بود و منافقان ذلیل و خوار واز خداوند مسئلت مى شود که ما را نیز از دعوتگران به سوی طاعت الاهى در آن دولت کریمه قرار دهد(اللَّهُمَّ إِنَّا نَرْغَبُ إِلَیک فِی دَوْلَهٍ کرِیمَهٍ تُعِزُّ بِهَا الْإِسْلامَ وَ أَهْلَهُ وَ تُذِلُّ بِهَا النِّفَاقَ وَ أَهْلَهُ وَ تَجْعَلُنَا فِیهَا مِنَ الدُّعَاهِ إِلَی طَاعَتِک وَ الْقَادَهِ إِلَی سَبِیلِک وَ تَرْزُقُنَا بِهَا کرَامَهَ الدُّنْیا وَ الْآخِرَهِ) و سپس با شکوه از شرایط سخت دوران غیبت(فشار فتنه ها و کمى یاوران و کثرت دشمنان و پشتکرد زمانه) با این فرازها دعا به پایان مى رسد:پروردگارا! ما را در برابر این همه یاری فرما با گشایشی که از جانب خویش  زود برسانی، و تنگى و رنجى که برطرف نمائى، و پیروزی با عزّت را برایمان قرار دهی، و سلطنت حقی که آشکارش فرمایی، و به رحمتی که از سویت ما را فرا گیرد، و به سلامتی و صلحى کامل که از جانبت ما را بپوشاند، ای مهربانترین مهربانان.
 
این دعا،چنان سترگ و عظیم و زیباست که اگر از آن امام همام،جز همین دعا صادر نشده بود ،ما را کفایت مى نمود و به سرمنزل مقصود مى رساند…
 
 
دین پژوه و پژوهشگر فلسفه