وقتی مسلمانیم و در همه امور به خدا و پیامبر و قرآن دل داده ایم ، واژه”اعتدال” و”امت وسط” ١نیز در همین قاموس معنا پیدا می کند که آن ره سپردن بر مسیر آل الله است٢، هر چه جزآن باشد نامش گرایش به انحراف است. راه چپ و راست(یعنی انحراف از راه اهل البیت علیهم السلام) هر دو به گمراهی می انجامد. این است که فرموده اند: کاملا به دنبال آنها حرکت کنید؛ نه جلوتر از آنان باشید و نه از ایشان عقب مانید.٣
راه درست ،حرکت در جاده مستقیم و عدم گرایش به راست و چپ (افراط و تفریط:تندروی و کند روی)است.
امیر مومنان (ع)فرمود:
حرکت به راست و چپ ،گمراهی است و راه میان آندو (یعنی راه مستقیم) همان شاهراه عبور است….
وقتی پیامبر (ص)،پس از خویش ما را به قرآن و عترت (ثقلین) سپرده است،نباید در رجوع و تمسک به آنها لحظه ای درنگ کنیم.بایدهم برای کسب دانش دین و علم صحیح به میراث آنان رجوع کنیم و هم سیره آنها،شیوه زندگی ما شود٠امام باقر(ع) فرمودند: “اگر به دنبال علم صحیح شرق و غرب جهان را در نوردید، آن را جز نزد ما نخواهید یافت”۵.
بر این اساس ، امروز جز تمسک به حبل ولای صاحب الزمان(ع) و رجوع حقیقی به ایشان، راه نجات دیگری نیست و هرگونه انحراف از راه مستقیم و اعتدال ، چپ روی و راست روی ، افراط و تفریط، کند روی و تند روی، مضلّت و گمراهی است و موجب هلاکت در دنیا و آخرت خواهد بود.این همان راه مستقیمی است که هرروز بارها در نمازمان ،هدایت به آن را از خداوند خواستار هستیم و در دعای ایام غیبت هم می خوانیم: “خدایا بدستان او مارا به شاهراه بزرگ و مسیر هدایت و راه اعتدال و میانه که تندرو ها و کند روها باید خود را به آن برسانند، راهنمایی کن، و ما را برای اطاعت او نیرو بخش و بر پیروی او ثابت قدم بدار و بخاطر بیعت با او بر ما منت گذار و ما را در حزب او قرار ده که به امرش قیام کنند واز صابران بر قیام باشند و با متابعت او رضای تو را بجویند تا اینکه در قیامت جزو یاران و انصار او محشورمان فرمائی…۶
هم خود به این اعتدال گرائیم و هم دیگران را به آن توصیه کنیم !
___________________________________________
١. قرآن کریم: و کذلک جعلناکم امه وسطا لتکونوا شهداء علی الناس، و اینگونه شما را امت وسط(میانه) قرار دادیم تا معیار و گواه برای مردمان باشید.
٢.قرآن کریم:اطیعواالله و اطیعواالرسول و اولی الامر منکم، از خدا و رسول و اولی الامر (امامان معصوم که امرشان همچون امر خدا و رسول است)اطاعت کنید.
٣.المتقدم لکم مارق و المتأخر عنکم زاهق و اللازم لکم لاحق…
بلد الامین، شیخ کفعمی، ص 186؛ فلاح السائل، سید بن طاووس، ص 142،مصباح المتهجد ،شیخ طوسی ص828 ؛اقبال الاعمال، سید بن طاووس ص687؛وسائل الشیعه، شیخ حر عاملی، ج 10، ص 492،
۴.نهج البلاغه ،خطبه ١۶ :…الیمین والشمال مضله والطریق الوسطى هی الجاده علیها یأتی الکتاب وآثار النبوه، هلک من ادعى وخاب من افترى… روضه کافی ج٨ص۶٨
۵.فی الروایه عن الإمام الباقر علیه السلام: لسلمه بن کهیل والحکم بن عتیبه: “شرقا وغربا لن تجدا علماً صحیحاً إلا شیئاً یخرج من عندنا أهل البیت” بحار الأنوار – العلامه المجلسی، ج2، ص92
۶. کتاب الاقبال: 86. جمال الأسبوع (السید ابن طاووس): ص 507 ـ 511:
“…اللهم اسلک بنا على یدیه منهاج الهدى ، والمحجه العظمى ، والطریقه الوسطى التی یرجع إلیها الغالی ، ویلحق بها التالی ، وقونا على طاعته ، وثبتنا على متابعته ، وامنن علینا بمبایعته ، واجعلنا فی حزبه القوامین بأمره ، الصابرین معه ، الطالبین رضاک بمناصحته ، حتى تحشرنا یوم القیامه فی أنصاره وأعوانه ، ومقویه سلطانه ، واجعل ذلک خالصا من کل شک وشبهه ، وریاء وسمعه ، حتى لا نعتمد به غیرک ، ولا نطلب به إلا وجهک ، وحتى تحلنا محله ، وتجعلنا فی الجنه معه ، وأعذنا من السأمه والکسل والفتره ، واجعلنا ممن تنتصر به لدینک ، وتعز به نصر ولیک ، ولا تستبدل بنا غیرنا ، فإن استبدالک بنا غیرنا علیک یسیر ، وهو علینا کبیر .
