مسلمانان اگرچه در مذاهب مختلف باشند، اما به خداى واحد معتقدند و پیامبرى رسول اکرم(ص)را باور دارند و قرآن را کتاب آسمانى و کعبه را قبله خود مى دانند و به نماز و روزه و سایر احکام پای بندند.لذا باید بر مبنای این اشتراکات ، در مقابل مخالفان و معاندان و کینه ورزان نسبت به اسلام همچون “ید واحده” باشند و رسم برادرى و همدینى را به جاى آرند و اجازه ندهند اجانب بر سرزمین هاى آنها دست اندازى کنند و اگرچه پنج مذهب هستند اما چون پنج انگشت یک دست در مقابل دشمنان، مشت باشند و به یکدیگر یارى رسانند.در هر کشوری و در هر جای جهان که هستند امت واحده باشند و اختلافات خود را هم با گفتگو و مباحثه علمى حل کنند که اسلام دین علم و برهان و بینه و هدایت است.وقتى سخن از وحدت و اتحاد امت اسلامى مى رود این معنا مورد نظر است نه اینکه همه، عقائد خود را رها کنند و به مذهب اکثریت درآیند.حقانیت مقوله دیگرى است که سر در گفتمان علمى و مباحثه و تحقیق دارد و باید به آن پرداخت و آموزش داد اما امت واحده بودن نیاز به بحث ندارد و امرى عقلى است و باید در مقابل دشمنان وحدت داشت و با هرکس که این وحدت را خدشه دار کند مقابله کرد.
هرگونه نزاع و جنگ داخلى موجب تحلیل قوا و ضعف توان و ایجاد شکاف و نهایتاً شکست است.قرآن مى فرماید:از خدا و رسول اطاعت نمائید و نزاع نکنید،چون سست و مضطرب و شکننده می شوید و نیرویتان تحلیل می رود (أَطیعُوا اللَّهَ وَ رَسُولَهُ وَ لا تَنازَعُوا فَتَفْشَلُوا وَ تَذْهَبَ ریحُکُمْ )١.حدود یک سوم جمعیت جهان را مسلمانان تشکیل مى دهند که علاوه بر پنجاه و هفت کشور اسلامى (اعضای سازمان همکارى های اسلامى)در بقیه دویست کشور جهان هم به شکل اقلیت های پراکنده اما مورد توجه، زندگى مى کنند.بیشترین ذخائر جهان در اختیار آنهاست و شایسته است با اتکا به آن،سیادت جهانى داشته باشند. اما عواملى چون استعمار و اختلافات داخلى آنها را ضعیف نگاه داشته است.باید با رشد علمى،تلاش و همدلى این سیادت را محقق کنند که عزت و سربلندى از آن خدا و رسول و مومنان است( وَلِلَّهِ الْعِزَّهُ وَلِرَسُولِهِ وَلِلْمُؤْمِنِینَ )٢.امیرمومنان(ع)خطاب به مردم فرمود:”بیائید دل هاتان را با هم صاف کنید، مگر با هم برادر نیستید؟! “حتى اگر تعدادتان زیاد هم باشد،با تفرقه به جائى نمى رسید زیرا دل هاتان با هم نیست”٣. بعد مى فرماید دشمنان شما چون با هم متحدند بر شما پیروز خواهند شد:”به خدا سوگند، گمان می کنم که این قوم(منافق) به زودی بر شما چیره شوند؛ زیرا آنان در باطن خود یکپارچه و متحدند و شما در حق خود دچار تفرقه و پراکندگی هستید”۴…
موضوع وحدت امت اسلامی و تقریب مذاهب ، از مسائل مهم جهان اسلام به شمار می آید. تاکید قرآن کریم بر ضرورت وحدت مسلمانان با شعار “وَاعتصموا بِحَبل الله جمیعاً ولا تفرّقوا”و”لاَ تَکونُواْ کالَّذِینَ تَفَرَّقُواْ وَاخْتَلَفُوا”(به ریسمان الاهى چنگ زنید و پراکنده نشوید…چون کسانى نباشید که پراکنده شدند و اختلاف کردند”۵؛و تاکید پیشوایان دین بر برادری مسلمانان،از اصول بنیادى است. از نظر تاریخی، این امر به خوبی روشن است که پیشرفت مسلمانان در پرتو همدلی و وحدت آنها و عقب ماندگی و شکست آنان در عرصه های گوناگونی سیاسی، علمی ، اجتماعی، اقتصادی ،نتیجه اختلافات و پراکندگی میان ایشان بوده است.اکنون با تشدید اقدامات دشمنان جهان اسلام در تفرقه افکنی و تعمیق شکاف میان مسلمانان و در نهایت ضربه زدن به آنها، اتحاد مذاهب و طوائف گوناگون منتسب به اسلام، بیش از گذشته ضرورت خود را نشان می دهد.
از موارد اشتراک همه مذاهب اسلامى، موضوع مهدویت است.همه مسلمین باور دارند در آخرالزمان ،حضرت مهدى که از نسل پیامبر (ص) است ظهور مى کند و نیز عیسی علیه السلام رجعت نموده و او را یارى مى دهد و توسط او جهان به عدالت و داد مى گراید چنانکه از ظلم و بیداد پر شده است.این آرمان واحد، موتور امید و انتظار و حرکت امت اسلامى است که آینده پژوهان به عنوان اصل قطعى در باور همه مذاهب اسلامى تایید نموده اند.تاکید بر مهدویت در مجامع اسلامى بخصوص در جوامع غربى از طریق سمینارها و مجالس و فعالیت هاى رسانه اى باید گسترش یابد تا انرژى لازم در عروق مسلمین براى تلاش بیشتر پمپاژ گردد و آمادگى براى یارى عدالت گستر جهان فراگیر شود و جوامع مسیحى نیز که در انتظار بازگشت مسیح هستند با ما همراه و همدل براى آن بازگشت دعا کنند.این است معناى وحدت و اتحاد امّت، که پیوند بیشتر با امام مهربانى است که “جامع الکلمه على التقوى”۶ نام گرفته است یعنى جمع کننده أمّت بر محور تقوى…
————–
١.انفال/۴۶. ٢.منافقون/٨. ٣.نهج البلاغه،خطبه١١٩. ۴.همان،خطبه٣۵. ۵. آل عمران١٠٣-١٠۵. ۶.دعاى ندبه.
