حضور فضاى مجازى در زندگى انسان در سده نو گسترده تر خواهد شد. ویژگى این فضا،ارتباط است.ارتباط در هر زمان ، با هرکس ، در هرکجا با امکان دریافت و ارسال اطلاعات در همه زمان ها و از همه مکان ها با شدت بصرى شدن انسان که مى تواند در بخشى از روز در تمام عمر چیزهایی را ببیند که بشر گذشته در تمام عمر مى توانسته ببیند.این حوزه از حوزه هایی است که دین مى تواند حضور جدی در آن داشته باشد هم در زمینه اطلاع رسانی و آموزش و هم انجام مناسک و حفظ شعائر و توسعه فرهنگى و تمدن سازى.نسل اول این فضا، شامل ایمیل، وب سایت، موتورهای جستوجو، یلو پیج ها، دایرکتوری ها، چت روم ها بود و نسل دوم شامل شبکه های اجتماعی یا رسانه های اجتماعی، وبلاگ ها، میکروبلاگ ها، شبکههای دوست یابی، شبکه های اجتماعی، ویکی ها، سایتهای اشتراک گذاری، پیامرسانها، تالارهای گفتوگو، گروه های ایمیلی، خبرخوان ها، پادکست ها و لینکدان های عمومی است.
مهمترین ویژگیهای شبکه های اجتماعی پویایی آنهاست که سبب می شود تا افراد بهتر بتوانند گرایش های سیاسی و مذهبیشان را نشان دهند از طریق ایجاد هویت، اشترا ک گذاری و یادگیرى، بسیج کنندگی و سازمان دهی، دوستی و تعمیق آن، اعتماد، ایجادحلقه های مخاطبان، استناد و تعمیم،قدرت کندوسازى از طریق لینکدهى، استناد و تعمیم بخاطر ارسال فیلم و عکس و متن ،چند رسانهای بودن،ادغام فناورى ها، گپ، نقد بیرحمانه، دنبال کردن و دنبال شدن، پرستیژ و تشخص، باز انتشار، خرد جمعی، جهانی بودن، انواع سرگرمی ها،جستجو شدن، قابلیت خبررسانى،ارتباط دو سویه، سفارشى شدن،ساختار دمکراتیک، قدرت سرمایه اجتماعی، تحرک اجتماعی، ابتکار و نوآوری. این ویژگى ها حتى بخشى از آنها،قدرت تبلیغ و تأثیرگذارى پیام هاى دینى را مى تواند چند برابر کند و به مبلغان این امکان را بدهد که بتوانند رویدادها و برنامه هاى متنوع دینى را آزادانه با دیگران به اشتراک بگذارند و فرهنگ خود را جهانی نمایند و از همین طریق مى توانند از برنامه هاى خود، بازخورد بگیرند و به پایش فعالیت هاى خویش بپردازند…
فضاى مجازى البته مشکلاتى را هم پدید مى آورد همچون: اعتیاد به اینترنت که بعضى در صورت عدم دسترسی به آن دچار عوارضی از قبیل افسردگی و بدخلقی میشوند؛ لذا به مبلغان و کاربران اینترنت به ویژه شبکههای اجتماعی مجازی پیشنهاد میشود جهت رهایی از این چالش، فعالیت خود در اینترنت را طبق برنامه ای محدود به ساعاتی مشخص نمایند.دیگر، عملکرد سلیقهای و بدون ضابطه است زیرا هر کسی در فضای مجازی می تواند تفکر خود را رواج دهد و شاید این بزرگترین آسیب باشد که تبلیغ دین در فضای سایبر، بسیار شخصی، ذوقی، سلیقهای و بدون ضابطه شده است؛ زیرا افراد مؤثری در فضای واقعی، وارد این عرصه نمیشوند و آنها که میدان دارى مى کنند از عمق علمى کافى برخوردار نیستند.دیگر فقدان آگاهی کافی از فضاى مجازى است که آن را با کتاب، روزنامه، مجله، منبر و دیگر رسانه ها یکى مى گیرند و نمى توانند روش هاى متناسب با این فضا را به کار گیرند.دیگر، شکلگیری و ترویج سریع شایعات و اخبار کذب در این فضاست که تضعیف باورهای دینی و القای شبهات فکری را براى همگان میسر مى سازد و آفات دیگر نقض حریم خصوصی افراد؛ افسردگی و دور ماندن از محیط های واقعی اجتماع، تأثیرات منفی رفتاری و گسترش اباحه گری، نداشتن سواد رسانهای لازم،تخریب شخصیت های مورد احترام…
با وجود همه آفات،فضاى مجازى در زندگى این نسل و در سده نو،یک واقعیت غیرقابل حذف است فرازمان شدن بازخوردها، فرامکان شدن، توسعه ارتباطات افقی، تعاملی و شبکه ای شدن حوزه رسانه ای، تولید محتوا به وسیله کاربر و تقریباً رایگان شدن آن، از ویژگی های این فضاست و غافل شدن از این ظرفیت در زمینه تبلیغات دینی، میتواند این فرصت را به تهدید تبدیل کند و به همین دلیل، باید مبلغان دینی با ورود عالمانه، این فضا را به ابزاری برای تبلیغ دین تبدیل سازند.آموزه های الهی زیباترین و ناب ترین ترازو برای تنظیم روابط جمعی ، معیاری برای تشخیص سره از ناسره و ابزاری متقن برای کسب ملکات و جلوات فاضله است و البته همواره هم مورد تهاجم و تخاصم حکومت های فزون طلب و حاکمان ملحد و مستکبران و دشمنان عنود دین بوده و هست.ارزش های الهی یک پوسته مستحکم و یک سنگر و محافظ سترگ است که نرم افزار و گوهر دین و دیانت و شخصیت و همه داشته های انسان در قلب و کنه آن جای گرفته و باعث استتار و مانایی آن در مقابل انواع آسیب هاست.موج دین ستیزى و اسلام هراسی هم با بیش از ده هزار سایت و شبکه اینترنتى به سیاه نمائى و شبهه افکنی و تردید افزایی مشغول هستند و کم کارى دین مداران، ضایعات فراوانى را رقم خواهد زد…
