آیا امام زمان علیه السلام،هرساله به حج مى روند؟ اگر اینطور است ، حاجیان چگونه حضور ایشان را درک مى کنند؟ آیا امکان دارد به دیدار ایشان مشرف شد؟ آیا کسانى در حج به خدمت ایشان رسیده اند؟ از حضور امام در حج ، حاجیان چه استفاده معنوى مى توانند داشته باشند…نوید منتظر پاسخ بود، او را زیاد در انتظار نگذاشتم و گفتم: بله ایشان هر ساله در این مراسم بزرگ عبادى که ملیون ها نفر از سراسر جهان در مکه حضور پیدا مى کنند و دعوت حق را لبیک مى گویند،حاضر شده و اعمال حج را انجام مى دهند: احرام در میقات،طواف بیت،سعى صفا و مروه، وقوف در مشعر و منا و عرفات…او، بالاترین روح پرستنده در حج است؛او امیرالحاج واقعى است؛ او کسى است که سرزمین بطحا،مسجدالحرام،بیت خدا، مقام ابراهیم،صفا و مروه و زمین عرفات وهمه مکان هاى مقدس او را مى شناسند و بر قدومش بوسه مى زنند؛آن قصیده که فرزدق در مدح امام سجاد(ع) فى البداهه کنار کعبه،سرود که خلیفه غاصب را خوش نیامد، بر قامت ایشان نیز راست مى آید:هذاالذى تعرفُ البطحاءَ وَطْأَته /و البیتُ یعرفه و الحلُّ و الحَرَمُ١…
-: طبیعتاً ناشناس خواهند ماند؟-:آرى،ناشناس خواهند ماند که ضرورت غیبت است.کجا حاکمان ستمگر غاصب حرم ، وجود مصلح عدالت گسترى که بساط ظلمشان را برخواهد چید،تحمل خواهند نمود؟امام صادق(ع) فرمود:”مردم امام زمان خود را نمی یابند، او در موسم حج [و در طواف و سعى و منا و عرفات] شرکت می کند و آنان را می بیند ولی آنان او را نمی بینند(یفقد الناس امامهم یشهد الموسم فیراهم و لا یرونه٢).و جالب تر اینکه حضور امام تضمین قبولى حج حاجیان شمرده شده است:”آن سال که صاحب الامر علیه السلام در حج حضور نداشته باشد،حج مردم مورد قبول واقع نخواهد شد”(العام الذی لا یشهد صاحب هذا الامر الموسم لا یقبل من الناس حجهم٣).امام رضا(ع) نیز در مورد حضرت خضر که مونس و همراه امام است ، فرمود: او در موسم حج حاضر می شود و همه ی اعمال را انجام می دهد و در عرفه نیز وقوف می کند و دعای مومنان را آمین می گوید۴”.محمد بن عثمان عمری،دومین وکیل امام در غیبت صغرى می گوید: «به خدا سوگند: صاحب الزمان (ع)در موسم حج، همه ساله حضور می یابد و مردم را می بیند و می شناسد. مردم [هم] او را می بینند، اما نمی شناسند۵”….
-: آیا کسانى هم موفق به دیدار و شناخت ایشان شده اند؟-: بله موارد زیادى از قدیم تا به حال بوده که بعضى از آنها در کتب آمده ۶و بعضى در افواه نقل شده است که در حین طواف یا انجام مناسک و در صحراى عرفات و…توفیق تشرف پیدا نموده و امام از کار آنها گره گشائى نموده یا توصیه هائى نموده اند.در زمان ما نیز بعضى نمونه هاى این تشرفات وجود داشته که توسط افراد مورد وثوق براى ما نقل شده است.حتى کسانى که جدیدالاسلام بوده و در حج به مشکلاتى برخورد کرده اند و متوسل شده اند توسط آن جناب دستگیرى شده و مورد ملاطفت قرار گرفته اند.با توجه به اینکه طبق روایات ،اذن ظهور امام هم در کنار کعبه به ایشان ابلاغ خواهد شد،مى توان این موضوع را هم به حضور امام در ایام حج تمتع ،مرتبط نمود. ضمن آنکه آن حضرت از استحباب انجام حج عمره در طول سال نیز غافل نبوده و در میقات و حرم و مقام و مسعى و…حضور خواهند داشت…
نوید پرسید:چه توصیه هائى در این موضوع به کسانى که به حج مى روند،دارید؟ گفتم:به نکته مهمى توجه کردید؛کسانى که توفیق انجام حج بخصوص حج تمتع پیدا مى کنند وقتى توجه داشته باشند که حجت خدا هم در این مراسم حضور دارند، و چه بسا ممکن است چشمشان در چشم امام گره بخورد، گرچه ایشان را نشناسند،حال معنوى خوبى پیدا مى کنند و مراقبت بیشترى در اعمال و حرکات و سکنات خود خواهند داشت.ضمن آنکه هیچوقت خود را تنها حس نمى کنند و امام مهربان خود را به یاد خواهند داشت و در سختى هاى انجام مناسک به ایشان متوسل و متمسک خواهند شد؛توصیه به این عزیزان این است که دعاى براى فرج آن بزرگوار را مقدم بر همه دعاهاى خویش قرار دهند زیرا هم توسط خود امام به آن توصیه شده اند و هم دعائى است که خود آن حضرت انجام مى دهند.گاهى پرده خانه کعبه را چنگ مى زنند و مى فرمایند:اللهم انجز لى ما وعدتنى…٧(خدایا وعده اى را که به من دادى ، به انجاز رسان و از دشمنانم انتقام بستان) و تلاش کنند که همه اعمال استحبابى خود را به نیابت از ایشان انجام دهند تا بیشتر مورد لطف و مهربانى ایشان قرار گیرند…
——————–
١.حماسه بزرگى که فرزدق در مدح امام سجاد(ع) در حضور هشام حاکم جائر ،فى البداهه در کنار کعبه سرود ،حتماً بخوانید: دیوان فرزدق،ج٢،ص١٧٨-١٨١.ترجمه هاى زیبائى از آن انجام شده است.
٢.منتخب الاثر، ص٣١٩.
٣.دلائل الامامه،ص٢۶١؛ معجم احادیث المهدى،ج٣،ص٣۶٩.
۴.کمال الدین،صدوق،ص٣٩٠.
۵.من لا یحضره الفقیه، ج۲، ص۵٢٠؛بحار الانوار، ج۵٣،ص١۵٢.
۶.روایت على بن ابراهیم فدکى،کتاب الغیبه، طوسى، ص۲۵۳ – ۲۵۴و بخش تشرفات در بحار۵٣ و نجم ثاقب و…
٧.کمال الدین،ص۴۴٠.
