مجرى در ادامه برنامه،موضوع بحث را به بداء کشاند و از استاد سوال کرد:آیا خداوند در تقدیرات خود ،تغییرى هم مى دهد؟ یعنى مى شود که ابتدا چیزى را تقدیر نموده باشد بعد مثلاً بر اثر عواملى آن تقدیر را تغییر دهد و تقدیر دیگرى را جایگزین آن نماید؟ استاد گفت:بله ،طبیعى است.هر فرد داراى اختیارى مى تواند تا زمانیکه هنوز فعلش انجام نپذیرفته،تصمیم و نقشه قبلى خود را تغییر دهد و بجاى تقدیر قبلى،تقدیر دیگرى را جایگزین نماید.مگر شما اینطور نیستید؟تقدیر مى کنید که عصر فلان کار را انجام دهید ولى در لحظه آخر بر اثر عواملى،آن کار را انجام نمى دهید و کار دیگرى را انتخاب کرده و انجام مى دهید.بداء(یعنى ابتدا کردن به کار جدید)از ویژگى هاى اختیار و آزادى است.ما مى توانیم تصمیم قبلى خود را با آزادى عوض کنیم و تغییر دهیم،چطور خدا نتواند چنین کند…؟!
مجرى گفت: اینطور که فرمودید،منشاء بداء و تغییر تقدیر،اختیار و آزادى است نه جهل و عدم اطلاع از پیامدهاى تقدیر اولیه که بعضى اشکال گرفته اند و گفته اند ما که تصمیم خود را عوض مى کنیم به این دلیل است که متوجه مصالح دیگرى که قبلاً براى ما مخفى بوده مى شویم و تصمیم دیگرى مى گیریم.خدا که اینطور نیست تا تصمیمش را عوض نماید.استاد گفت:بله ، منشأ اصلى بداء ،اختیار و آزادى است.خداوند عالم به همه امور است اما آزاد است که مثلاً بخاطر صدقه دادن،بلائى را از فرد دور کند،یا دعاى بنده را مستجاب فرماید و بیمار لاعلاجى را شفا دهد یا مرگى را به عقب یا رویدادى را به جلو بیاندازد.چون خودش فرموده است صدقه،دفع بلا و صله رحم عمر را افزون مى کند و فرموده است دعا کنید تا اجابت نمایم…بنابراین وقتى به مکانیزمى که خودش فرموده عمل کنیم،او با حریّتش،بداء نموده و تقدیرات سابق را تغییر مى دهد و این باور،از زیباترین جلوه هاى امیدآفرینى براى ماست…
مجرى گفت:یکى از بینندگان سوال کرده آیا در قرآن به مسأله بداء اشاره شده است؟استاد گفت:فراوان اشاره شده است.در قرآن مى خوانیم که :”یمحوا الله ما یشاء و یثبت و عنده علم الکتاب” یعنى خداوند هر تقدیرى را که بخواهد محو نموده و هر تقدیرى را که بخواهد ثابت مى فرماید؛و در جای دیگر در پاسخ پندار غلط یهود که مى پنداشتند، دست خدا براى تغییر وضع فقیران بسته است،فرموده:”غلّت ایدیهم بل یداه مبسوطتان،ینفق کیف یشاء” یعنى دست خودشان بسته باد،دستان خدا باز است و هر طور بخواهد خواهد بخشید.دیگر اینکه فرموده است:”أُدعونى استجب لکم”،یعنى از من بخواهید و دعا کنید،من دعاى شما را اجابت مى کنم و نیز فرموده”توبه کنید که او بسیار آمرزنده است و قلم عفو بر همه گناهان شما خواهد کشید و خواهد بخشید و پرونده تان را پاک خواهد نمود.اینها و ده ها مانند آن،اشاره به بداء و تغییر است که ناشى از قدرت لایزال و اختیار و حریت خداى متعال است…
مجرى سوال دیگر بینندگان را اینگونه مطرح نمود:مى شود به نمونه شاخصى در تاریخ انبیاء یا در زمان خود ما برای بداء اشاره بفرمائید؟استاد گفت:با کمال میل.در روایات داریم که وقتى کار بر اثر ظلم قبطیان و فرعونیان بر بنى اسرائیل سخت شد،به پیشنهاد یکى از عالمان،به بیابان رفته و تضرع و دعا نمودند و بر اثر این دعا،خداوند ١٧٠ سال ظهور موسى و نجات آنها از شرّ ظالمان را جلو انداخت.در زمان ما هم در روایات و دستورات پیشوایان آمده که اگر براى تعجیل ظهور امام عصر ارواحنا فداه بسیار دعا کنید،خداوندظهور آن بزرگوار را نزدیک خواهد نمود.یعنى اگر مثلاً تقدیرى براى زمان ظهور شده آن تقدیر را تغییر خواهد داد و اگر هم تقدیر زمانى نشده بر اثر دعاهاى شما،آن ظهور را در زمانى نزدیک،رقم خواهد زد:گشایشى نزدیک همچون چشم بر هم زدن یا کمتر از آن (فرجاً عاجلاً قریباً کلمح البصر او هو أقرب)…مجرى گفت :با این دعا برنامه را به پایان مى بریم:اللهم عجّل لولیّک الفرج…
